De kerstdoos

Omdat minder moet kunnen.  Omdat ik winkelstraten schuw. Omdat ik  een wee gevoel krijg van al die spullen en spullen en spullen.

Omdat ik liefst iets geef met mijn handen en hart. Omdat ik zelf(s) mijn cadeautjes graag kook. Omdat eten geven voeden heet. Omdat dozen herwaarderen en bokalen opnieuw vullen duurzaam is. En ach kom, omdat ik er het geld niet voor heb.

Daarom en gewoon omdat ik het zo leuk vind, krijgen jullie van mij voor de feestdagen de tips voor een kerstdoos cadeau. Een persoonlijk cadeautje met evenveel mogelijkheden als er persoonlijkheden en smaken zijn.

Om te beginnen heb je -het woord zegt het zelf- een doos nodig. Mijn eerste kerstdoos was een schoenendoos maar dat kan uiteraard gelijk welk soort doos zijn. Verloren dozen genoeg op deze planeet dus een liefdevolle adoptie is snel gebeurd. Met je restjes inpakpapier van kerst 2015 (ja, die heb je flink bewaard!) maak je van je kneusje van een doos in no time een vampdoos -die je liever zelf zou houden, maar neen, kerst is het feest van de vrijgevigheid dus weg ermee!

Bokalen: nog zo’n ondergewaardeerd goed. Ok, mijn moeder vraagt zich soms wel af waarom de kast in de gang lijkt op een uit zijn voegen gebarsten glascontainer maar ik verantwoord dat bliksemsnel  met een: voor het vullen van de Kerstdoos! En voor het bewaren van al mijn bewaarbaar voedsel tout court. Mijn papjes en prutjes, mijn sausjes en brouwsels, mijn koekjes en andere zoetjes. En dan ben ik nog niet begonnen aan mijn noten en zaden, mijn pitten en granen.  Bokalen zijn mijn vrienden maar soms zijn ze met teveel. Dan horen ze thuis in een kerstdoos. Gevuld met lekkers uiteraard.

Nu we het omhulsel hebben, rest ons enkel nog het vulwerk. Zeg me niet dat de winter een dood moment is in de groentemand en fruitschaal want dat lieg je. Ok, sommige van de jongens en meisjes hebben hun mooiste dagen gehad maar juist dat maakt hen prima kerstgoed. Rimpelzachte rode bietjes, slome winterkool, slappe appeltjes: ze zijn goud waard in deze dagen van kerstkokerij want ze vormen de basis voor de beste chutney en de lekkerste pickles.

Chutney is een hele dankbare. Ui, wortel, rode biet (zie onder),  pompoen, appel (zie onder), veenbessen en noem zo maar op. Je kan er een regenboog van bokaaltjes mee vullen.
Stevige koekjes zijn mooi bokaalvoer. Deze , deze, deze en deze zijn trouwens zo gezond dat je ze zelfs als ontbijt kan eten.En deze zijn dan gewoon weer te mooi om op te eten.
Een fles past even goed in de doos. Wat dacht je van een fles sprankelende  -katerbestendige- waterkefir. Je kan kerstige ingrediënten zoals kaneel, sinaasappel, kruidnagel, veenbessensap, jeneverbessen toevoegen aan de basisversie.
Een portie granola mag niet ontbreken! Ik maakte een kerstversie op basis van veenbessencompôte en warme kruiden. (Zie onder)
En ja, gefermenteerde groentjes zijn nu eenmaal mijn favorietjes.
Maar ongetwijfeld hebben jullie zelf nog tal van leuke kerstdoosideeën!

Uiteraard mag je je doos ook afwisselen met een paar aangekochte duurzame hebbedingetjes. Ik verstop al graag eens wat zakjes thee –deze of deze– tussen mijn bokalen. Of wat dacht je van de heerlijkheden van Mirabella als extraatje in je kerstdoos?

img_5642

Appelchutney

voor 1 l chutney
8 appels
100 ml appelazijn
150g rietsuiker
100g rozijnen
1 duim geraspte gember
1 versnipperde ui
1 tl korianderpoeder
1 tl kaneel
1 el arachideolie
snuif zout
1tl curry

Stoof de ui in de olie tot glazig. Blus met de azijn en suiker. Voeg curry, gember, rozijnen, cardamom en koriander toe en laat 2 min sudderen. Voeg de appeltjes toe en laat verder sudderen tot gaar. Kruid af met zout.

Giet kokend heet in kraakschone potten. Sluit meteen af en draai de potten om tot ze zijn afgekoeld. De meeste deksels hebben een kliksysteem. Ze mogen, eens gevuld en afgekoeld, geen klikgeluid meer maken als je erop drukt. Dat wil zeggen dat ze luchtledig zijn. Als je ze later zal openen, zullen ze open’klikken’. Je kan ook peren, pruimen, perziken en abrikozen op deze manier tot chutney verwerken.

Rodebietenchutney

voor 1 l chutney
5 bieten
1 ui
0,5 l appelsap
200 ml appelazijn
150g rietsuiker
1 tl cardamompoeder
1 tl nootmuskaat
1 tl korianderpoeder
1 el geraspte gember
peper en zout

Schil en rasp de bieten. Versnipper de ui en fruit hem in een hete pan met olijfolie. Voeg de kruiden toe. Roerbak 3 min. Blus met de appelazijn en de suiker toe. Laat 3 minuten sudderen. Voeg de geraspte bieten en de appelsap toe. Breng aan de kook en laat op laag vuur minstens een half uur sudderen. Voeg sap toe indien nodig. Mix de chutney fijn tot een mousseline.

Giet kokend heet in kraakschone potten. Sluit meteen af en draai de potten om tot ze zijn afgekoeld. De meeste deksels hebben een kliksysteem. Ze mogen, eens gevuld en afgekoeld, geen klikgeluid meer maken als je erop drukt. Dat wil zeggen dat ze luchtledig zijn. Als je ze later zal openen, zullen ze open’klikken’. Je kan ook peren, pruimen, perziken en abrikozen op deze manier tot chutney verwerken.

Kerstgranola

Nodig voor 1 kilo
5 cups havervlokken
1 cup speltmeel
2 cups kokosolie
1/2 cup pompoenpitten
1/2 cup zonnebloempitten
1/2 cup grofgehakte hazelnoten
1/2 cup veenbessencompote
5 el ahornsiroop
1 tl nootmuskaat
1 tl kruidnagelpoeder
1 tl cardamom
1 el kaneelpoeder
snuif zout

Verwarm de oven voor op 180°C (geen hete luchtstand). Doe alle ingrediënten in een kom. Meng goed door elkaar met je handen. Bekleed een bakvorm met bakpapier. Spreid de granola uit over het papier. Plaats in de oven gedurende minstens 20 minuten. Hussel elke 10 minuten alles door elkaar met een bakspaan. De granola moet goudbruin zijn en lekker geuren. Laat volledig  afkoelen en vul bokalen.

img_0722

img_0710

Bananenchocoladevierkantjes (aka Herfsttroost)

img_4540

Ik weet niet hoe dat bij u werkt maar voor mij staat het begin van de herfst gelijk aan een onstuitbare drang naar taart en koekjes. Alles wat het aftellen naar 21 maart kan verzachten is welkom. Ik ben immers niet zo winterhard. De koude -als we die dit jaar al krijgen van onze kapotte natuur- kan me niet echt deren maar het is dat schrijnende gebrek aan licht. Ik verwelk daarvan. Ik houd me tussen oktober en maart eerlijk gezegd met moeite in leven. En met taart. Of koekjes. En ook wel met pruttelende stoofpotten en hete soep. Haal dus dat deken maar vast uit de kast en gooi nog een blok hout op de kachel. En zet die ketel op tot hij gloeit. Alles mag van mij op standby tot het terug opklaart. Behalve de honger. En het heel dichtbij elkaar zijn.

Deze vierkantjes zijn een beetje koekje en een beetje taart. Ook in standby modus maak je ze in een wip. Ze vragen zo goed als geen inspanning. Ze zitten boordevol verwennerijtjes en zijn toch gezond. Wat wil een mens meer.

img_4541

Bananenchocoladevierkantjes

Nodig voor 15 koekjes
3 rijpe bananen
2 cups havervlokken
2 eetlepels pompoenpitten
2 eetlepels chocoladedruppels
2 eetlepels gojibessen
1 tl bakpoeder
3 el pindakaas
2 el kokosolie
snuifje zout
1 tl vanillemerg

Verwarm de oven voor op 180°C (geen heteluchtstand).
Mix de bananen met het kokosvet, het bakpoeder, de vanillepoeder, het zout en de pindakaas tot smeuig. Roer de havervlokken, de gojibessen, de chocoladedruppels en de pompoenpitten  er onder.
Bedek een bakblik van ongeveer 25 op 15 cm met bakpapier. Doe het koekjesdeeg erin en druk het overal goed aan tot een platte koek.
Bak ongeveer 25 minuten of tot goudbruin.
Haal het blik uit de oven, laat 5 minuutjes rusten en snijd in vierkantjes. Laat nog een half uurtje rusten en smul dan van je eerste lauwe vierkantje. Met een bolletje ijs uiteraard extra troostrijk!

img_4542

Kerstkoekjes

IMG_0719
Het recept arriveert hier misschien een beetje als vijgen na Pasen (koekjes na Kerst) maar je kan deze koekjes uiteraard ook in tal van andere vormpjes maken dan de sterretjes die ik voor de gelegenheid gebruikt heb. Valentijnliefhebbers weten al wat hen te doen staat.
Zoals ik beloofde, gaf ik dit jaar dus een stukje van mezelf cadeau in de vorm van deze koekjes én in de vorm van een BON voor een zomerse kookeetleefpicnic voor mijn familie!

Maar nu zijn er koekjes voor jullie! Samen met mijn liefste lekkerste wensen! Mijn fijnste vooruitzichten/plannen voor het komende jaar zijn de start van onze buurtmoestuin (hoeraaaa!), nog meer verdieping in de foodfotografie én hopelijk weer wat tijd voor een paar kookeetleefworkshops -vanaf het voorjaar! Mijn goede voornemens bestaan uit meer beweging en meer focus op ‘hier en nu’.  Daar ben ik zeker een jaar zoet mee. Waar lopen jullie warm voor in 2016?

IMG_0710

Kerstkoekjes

Goed voor 30 à 40 koekjes:
1 cup pindakaas
3 cups bloem
1/2 cup kokosbloesemsuiker
1 cup zachte boter
0,5 cup melk
1  opgeklopt ei (of 1 banaan)
1 tl bakpoeder
1 tl baksoda
1 el vanillepoeder
(liefhebbers kunnen nog wat kaneel, gember, kruidnagel, nootmuskaat toevoegen)
1 cup gesmolten donkere chocolade
1/2 cup kokosrasp
1/2 cup gedroogde goyi- en/of cranberrybesjes

Voeg de suiker, bloem, bakpoeder, baksodaen vanillepoeder bij elkaar. Meng goed.
Voeg boter, banaan of opgeklopt ei, pindakaas bij elkaar. Meng of mix goed.
Voeg nu de twee mengsels samen en meng tot een glad deeg. Maak er een bolletje van en plaats het gedurende 20 minuten in de koelkast.
Verwarm de oven voor op 180°C. Rol het deeg uit op een bebloemd oppervlak. Wanneer het deeg zich moeilijk laat rollen, kan je het ook platdrukken met je handen. Maak vormpjes. Rol het deeg telkens weer uit of duw het plat tot alles op is.
Bekleed een bakplaat met bakpapier. Bak de koekjes in 20 minuten gaar. Laat ze afkoelen.
Dip de afgekoelde koekjes in de gesmolten chocolade en besprenkel met kokos en besjes.

Geef cadeau in bokalen met etiket en lint. Je kan er ook een sterren- of ander vormpje aanhangen en het recept.

IMG_0750

Ecozoet!

pumpkin curry 007

Zo fier als een gieter ben ik op mijn eerste Velt-publicatie! Een jaar lang ging ik op onderzoek naar het effect van suiker op ons leefmilieu en naar de beste alternatieven voor het zoete goud. Met boeken over het effect van suiker op onze gezondheid kan je een bibliotheek vullen maar de ecologische impact van suiker komt daarbij zelden of nooit in beeld. Zowel ecologisch als sociaal-economisch is de suikerindustrie een boosdoener. De suikerteelt is een heel intensieve monocultuur met alle gevolgen van dien. De suikerarbeiders werken er voor hongerlonen in de ongezondste omstandigheden. Reden genoeg om je suikergebruik ferm terug te schroeven. 

Suiker vervangen door ecologische zoetmiddelen is dan ook de boodschap! Bij het woord ‘suikeralternatieven’ denken we meteen in de richting van ahornsiroop, rijststroop en andere ‘alternatieve’ zoetmiddelen. Nochtans pluk je het beste zoet recht uit de natuur. Fruit maar ook groenten, kruiden, noten en granen zijn zoet van nature. Je kan er alle kanten mee uit en vaak geven hun specifieke eigenschappen ook een eigen structuur en smaak aan je gerecht.

Anders en minder leren zoeten vraagt tijd om je smaakpapillen te laten wennen maar de moeite loont. Na een paar weken afbouwen zal je wat je eerst als lekker zoet beschouwde nu onaangenaam zoet vinden. Onze smaak wordt door het teveel aan suiker immers afgestompt. En die suiker is overal. In 80% van onze bewerkte voeding zit suiker dus een suikerarm dieet betekent ook dat je zoveel mogelijk verse onbewerkte voeding eet. Anders ben je nog steeds aan de ‘sluipsuiker’.

Suiker vervangen is niet altijd even eenvoudig. Suiker bewaart, geeft stevigheid, luchtigheid en smaak. Maar met een paar trucks komen we er wel. In Ecozoet zit een spiekblad dat je goed op weg helpt naar een sugarlike eindresultaat van je favoriete gebak.

Uiteraard is Ecozoet in de eerste plaats genieten -voor jong en oud, zowel tijdens het bereiden als bij het proeven, van een waaier aan recepten gaande van drankjes tot koekjes, van ontbijtjes tot sausjes maar ook van een hartige hap met een zoete toets. Laat de winter maar komen! Het wordt smullen!

***YEAH! GIVE IT AWAY!***

Ecozoet werd een pareltje dankzij de foodstyling van Debby de Mangelaere en de foodfoto’s van Wout Hendrickx. Een ideaal geschenkje dus voor alle zoetjes en ik geef er graag eentje weg aan een ecozoete lezer!

1. Like en volg kookeetleef en velt vzw op facebook!
2. Verklap ons jouw liefste zoete gerecht op basis van fruit, kruiden, groenten, granen of noten in een comment.
3. De winnaar wordt binnen een week op de fbpagina van kookeetleef bekend gemaakt. (Hou ons in de gaten!)

Ecozoet inkijken en bestellen kan hier.
Lid worden van Velt en het hele jaar door genieten van eco tuin-en eetplezier kan hier.
In de volgende Seizoenen (november) verschijnen een artikel én een paar heerlijke receptjes uit Ecozoet!
Leer je graag ecozoet koken tijdens een workshop? Zoek bij onze activiteiten of er eentje in je buurt doorgaat.

Haverspeltkoekjes met rozijnen

031

De herfst is gearriveerd in volle glorie. Op zonnige dagen tracht ik mijn batterijen tot de nok op te laden met warmte en licht. Op donkere dagen onderdruk ik de neiging een onewayticket te boeken naar de Seychellen en kruip op mijn yogamat of in een boek van Meir Shalev. En bak koekjes. Voor mij. En voor jullie.

Haverspeltkoekjes met rozijnen

Nodig voor 16 koekjes:
1 cup havervlokken
2 cups speltmeel
1/2 cup rijstmelk
2 eieren van blije kippen
1/3 cup gesmolten boter of kokosvet
1/4 cup ruwe rietsuiker
1/2 tsp zout
1 tsp baking soda
1/2 tsp vanillemerg of -poeder
1/2 cup rozijnen

Verwarm de oven voor op 160°C (geen hete luchtstand)
Meng meel, vlokken, rozijnen, zout en vanillemerg in een kom.
Klop de eieren luchtig en wit met de suiker. Voeg boter/vet en melk toe.
Meng alles goed tot een kleverig deeg.
Bekleed een bakplaat met bakpapier. Schep telkens een volle soeplepel van het beslag op het papier.
Bak 30 minuten of tot goudbruin.

Koekjes zonder schuldgevoel

IMG_20150212_083908

Ik ben zo fier als een gieter dat het merendeel van mijn brood, taart en koekjes sinds begin 2015 homemade zijn. Veel tijd vraagt dat trouwens niet. Je moet gewoon een aantal uurtjes thuis zijn zodat je op tijd en stond kan kneden, in vormpjes snijden, in de oven steken en er weer uit halen. Tussen het minder fijne thuiswerk -lees: was en plas- merk je niet dat bakken werken is. Het wordt dan eerder verpozing. Een welgekomen zenmoment. Genieten. Het handwerk dat aan bakken vooraf gaat, maakt volgens mij even heilzame stoffen vrij als diegene die een loper tot zijn high brengen. (Hoewel ik me nu misschien ook wel wat moed inpraat want dat lopen afschuwelijk mis na het trieste doktersverdict -gij vermaledijde hernia.) Dus ik bak. En jullie mogen meedoen.

Ohja, koekjes met uiteraard niks dan goeds. Ingrediënten die je voeden en verzorgen. De dochter mag nu zelfs koekjes eten als ontbijt. En dat vindt ze ‘kicken’.

IMG_20150208_172649

Haverappeltahinkoekjes

4 cups havervlokken
1 cup gesmolten kokosvet
2 geraspte appels
1/4 cup tahin
1/4 cup lijnzaad
6 el appeldiksap
1 snuif zout
1 tl kaneel
1 tl vanillepoeder
(je kan ook andere kruiden als kruidnagel, curcuma, nootmuskaat, chili… toevoegen als je dat lekker vindt)

Verwarm de oven voor op 140°C
Meng alle ingrediënten met je handen in een kom tot je een kleverig deeg hebt.
Bedek een bakschaal met bakpapier. Stort het deeg erop en duw het mooi aan naar alle randen toe zodat je een 1cm platte koek hebt (bij mij is dat een schaal van 20 op 40cm)
Bak de koek gedurende 30 à 45 minuten (tot het deeg mooi droog is maar wel nog een beetje zacht).
Snijd de koek in reepjes of vierkantjes (zoals je zelf wil) en laat afkoelen. Je kan de koekjes minstens twee weken in een afgesloten doos of pot bewaren.

Tip: Zoals bij de meeste van mijn receptjes kan je hier ook weer variëren met ingrediënten. Voeg dus gerust rozijnen, andere zaden of pitten toe en vervang de geraspte appel door rodebiet, pastinaak, wortel of pompoen. Post gerust ervaringen en ideetjes in de comments.